Edishon Di Imprenta

Covid-19 ta laga sikatris sosial den e barionan pober

Komparti:

WILLEMSTAD – Oumento krítiko di desempleo, pobresa struktural i problema sosial serio, ta e sikatrisnan prinsipal ku COVID-19 a okashoná den vários bario marginá na Kòrsou. E kasonan di infekshon di COVID-19 a baha konsiderablemente i e medidanan ta suavisá. Sinembargo ora ku saka balansa dje efektonan di COVID-19, kompañá pa e lockdownan, por konkluí ku e daño ta konsiderabel. Esaki ta konta pa prinsipalmente e barionan ku tin abitante ménos prudente. Pa Ret Karibense periodista Dulce Koopman a kombersá ku algun trahadó di den bario, ku a ilustrá e asina yamá ‘situashon post-covid’.

BARIO BONAM I BESINDARIO
“Tabatin hopi pobresa kaba pero despues di COVID-19, e ta resaltá mas tantu.” Asina Anelga Cicilia, presidente di Sentro di Bario Bonam ta splika. Cicilia ta un maestro di skol penshonado, ku boluntariamente ta traha pa e bario. E área ku ta kai bou di Sentro di Bario di Bonam i besindario ta entre otro: Jongbloed, Bonam, Kirindingo Abou, Sapateer, Ronde Klip, Cocori, Koraal Tabak, Koraal Partier i Abrahamsz.
Anelga Cicilia ta splika ku den e área aki tambe hopi hende a pèrdè trabou. ‘‘Di un dia pa otro, hende ku tabatin un bon salario a keda sin nada.’’
Un aña i mei despues ku Covid a yega Kòrsou: E pobresa ta eksistí kaba, pero e bario di Bonam ta un bario ku no ta buska yudansa fásil. Ku yegada di Covid, na kantidat abou, e abitantenan ku ta den nesesidat ta bai na e sentro di bario pa buska yudansa. Entretantu mas ku 500 hende a buska yudansa. Nan a bin na remarke pa haña pakete di kuminda, den e proyekto di yudansa ku Banko di Kuminda ta kordiná. Ainda tin e situashon ku e abitantenan ménos prudente ta problemátiko, segun Anelga Cicilia.

BARIO DI BANDA BOU
Despues di COVID-19 a bira mas kla ku na Bándabou ku urgensia tin mester di trabou i formashon sosial pa abitantenan di e parti aki di Kòrsou. Jahaira Muzo ta kordiná proyektonan di Fundashon Mangusá na Bándabou. Alabes Muzo ta miembro di direktiva di Plataforma Bándabou. Fundashon Mangusá ta traha ku famia, mucha i hóbennan na Bándabou riba tereno edukativo i formashon sosial i ta eksistí 50 aña.
Jahaira Muzo ta splika ku pa Bándabou tambe ta konta ku promé ku COVID- 19, e situashon no tabata bon. ‘‘Mayoria di e famianan ta sea mama soltero òf ta kobra ònderstant òf e tata so tin trabou.’’
Vários famia a bira víktima di COVID-19 i nan a pèrdè miembro di famia. Ainda nan no por rekuperá pasobra nan ta sin trabou. Ta bin aserka ku último 20 aña no tabatin atenshon pa e desaroyo di Bándabou. ‘‘No a sosodé kasi nada riba e tereno di formashon sosial i guia pa famia.’’ Covid a empeorá e situashon i ta un dje konsekuensianan mas importante di e pandemia pa e pueblo di Bándabou.
Resientemente promé minister Gilmar Pisas, ku ta originá di Bándabou a hasi un rekorido ku sekretario di estado, Raymond Knops den entre otro barionan pober na Bándabou. Sekretario Knops a konstatá ku den e barionan aki tambe tin hopi speransa ku e minister presidente lo yuda nan. Jahaira Muzo, ta konfirmá ku e speransa di Bándabou ta dirigí riba e gobièrnu nobo i ta spera mas atenshon pa e situashon na Bándabou.

BARIO SOUAX
‘‘Yunan di tera den Bario di Souax, kompará ku e grupo di ekstranheronan ta laga e yudansa ku ta ofresé nan pa haña alivio relashoná ku COVID-19, ta laga e oportunidat pasa nan bai. Konsekuensia di esaki ta ku e temporada post Covid den bario di Souax, ta mantené un grupo grandi den pobresa.
Souax ta un bario ku ta partí den tres área: Souax Ariba, ku ta konosí komo Seru Kandela, Souax Pabou i Souax Pariba. E parti Pabou i Pariba por lo general ta konsistí di abitantenan yu di Kòrsou, miéntras ku na Seru Kandela, e poblashon ta hopi mesklá i multikultural. Asina Romeo Welvaart di Fundashon Kompromiso ta splika.
Romeo Welvaart: “E sikatris ku COVID-19 a laga den Souax ta: famianan kibrá i hopi pobresa den bario. Aworakí tin hopi falta di kuminda den bario. Ademas hopi hende no por yena e formularionan pa bin na remarke pa risibí yudansa di gobièrnu. E kultura ku yunan di tera no ta gusta buska yudansa ta pone ku kontrali na e ekstranheronan, nan no ta benifisiá sufisientemente dje yudansa ku ta ofresé nan.’’ Welvaart ta splika: ‘’Ora ku nos tabata traha na Seru Kandela, nos tabata haña hopi pakete via Rode Kruis. Tur hende den nesesidat ta bin na remarke, pero debí na bèrgwensa e yunan di tera no ta pidi yudansa.’’ Welvaart: ‘‘E ekstranheronan sí ta presente. E yu di Kòrsou ta preferá di keda den kas ku hamber en bes di buska yudansa.’’ Riba e pregunta na Romeo Welvaart ‘Kiko e solushon pa esaki ta’, el a kontestá: ‘‘ Mi ta kere ku mester sigui motivá e hendenan. Pasobra ta un problema di nos kultura, ku nos tin bèrgwensa pa pidi i aseptá yudansa. E no ta fásil pasobra ta algu ku ta pasa di generashon pa generashon.”

Artíkulonan relashoná

Laga un komentario