A hiba promé kòmbersashon
WILLEMSTAD.- Resientemente Stichting Epilepsie Curaçao Naïria Winklaar a sinta na mesa ku dòkter Izzy Gerstenbluth, epidemiólogo, pa papia tokante e posibilidat di hasi un investigashon epidemiológiko riba epilepsia na Kòrsou. Un investigashon epidemiológiko ta un investigashon sientífiko riba e motibu i konsekuensia di malesanan i problemanan di salú, kon pa prevení esakinan i prevení ku e ta sigui plama. Na lugá di wak un pashènt individual, e investigashon ta pone énfasis riba patronchinan den un grupo di hende kaminda ta wak entre otro dikon e malesa ta manifestá, kon frekuente, ken ta bira malu i na unda.
Ta difísil bisa kuantu hende na Kòrsou ta sufri di e malesa di epilepsia. Despues di a tene un Senso na 2023, Ofisina Sentral di Statistik a presentá ku un sifra. Bruna Kwidama, direktor di Stichting Epilepsie Curaçao, a duna di konosé ku e fundashon ta bringando pa huntu ku neurólogonan yega na un tipo di investigashon pa determiná mas eksakto ta kuantu hende tin na Kòrsou ku ta sufri di e malesa i ta di ki tipo di epilepsia ta trata. Ora e fundashon tene charla ta registrá tur persona ku ta asistí i nan relashon ku e malesa, pues si nan mes ta sufri di esaki òf tin un famia/konosí ku tin e malesa.
Tambe e fundashon ta haña hopi yamada di personanan ku ta sufri di epilepsia òf tin un famia ku tin e malesa. E personanan ta pidi sosten den forma di informashon di kiko nan tin ku hasi. A base di e registrashonnan aki i tambe a base di kontaktonan ku tin ku personanan, Kwidama ta bisa ku e ta kalkulá ku lo por tin alrededor di 500 persona na Kòrsou ku ta sufri di un òf otro forma di epilepsia.
E ayudo ku e fundashon ta duna ta enfoká riba e parti síkiko sosial. “Hendenan ku haña un diagnóstiko ta sintá ku preguntanan manera kiko ta sigui. Kiko tin ku hasi pasobra tin yu i e mes tin ku traha.” Tin entre 40 pa 50 diferente tipo di atake epiléptiko.
E malesa por desaroyá tambe ku tempu i kambia di un forma pa otro. Tambe e por kita. Esaki ku uso di remedi bou di guia di dòkter.
Hasi un operashon ta hopi al kaso último añanan, pero ta dependé di e tipo di epilepsia ku e persona tin. Tin ku hasi investigashon ekstenso pa sa si e malesa ta konsentrá na un solo kaminda i si ta posibel pa operá esaki. Na Kòrsou sinembargo no ta hasi e tipo di operashonnan aki.
Por lo general ta bai Colombia òf Hulanda pa tipo di operashon asina. Tambe tin un tipo di dieta spesial komo tratamentu kontra sierto tipo di epilepsia. Otro sistemanan di tratamentu ta un tipo di “pacemaker” ku ta regulá e kurpa pa mengua un atake epiléptiko.
Alabes tin un magnet ku un persona mes por usa ora e ta sinti ku e ta bai haña un atake.




Laga un komentario